กำหนดเวลาและขั้นตอนการอุทธรณ์ทางปกครอง รวมถึงวิธีโต้แย้ง

ประเด็นสำคัญ

• กำหนดเวลายื่นคำร้องคือ 90 วันนับแต่วันที่ทราบว่ามีคำสั่งทางปกครอง และ 180 วันนับแต่วันที่มีคำสั่งทางปกครอง โดยหลักแล้ว หากพ้นกำหนดเวลาใดเวลาหนึ่งก็ไม่สามารถยื่นคำร้องได้ (พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 27 (행정심판법 제27조))
• การอุทธรณ์ทางปกครองต้องจัดทำคำร้องและเอกสารอธิบายว่าคำสั่งทางปกครองไม่ชอบด้วยกฎหมายหรือไม่เหมาะสม แล้วส่งเป็นหนังสือไปยังคณะกรรมการหรือหน่วยงานทางปกครองที่เป็นผู้ถูกร้อง (พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 23 และมาตรา 28 (행정심판법 제23조, 제28조))
• โดยหลักแล้ว การอุทธรณ์ทางปกครองก่อนฟ้องคดีปกครองเป็นทางเลือก แต่หากกฎหมายกำหนดไว้เป็นการเฉพาะ อาจต้องดำเนินกระบวนการอุทธรณ์ก่อน (พระราชบัญญัติว่าด้วยการฟ้องคดีปกครอง มาตรา 18 (행정소송법 제18조))
• หากยื่นอุทธรณ์ทางปกครองหลังพ้นกำหนดเวลาและถูกยกคำร้อง การฟ้องคดีภายใน 90 วันนับแต่วันที่ได้รับหนังสือแจ้งคำวินิจฉัยก็ไม่ทำให้กำหนดเวลาฟ้องคดีเกี่ยวกับคำสั่งทางปกครองเดิมกลับคืนมา (กรณีที่ 4 และ 13)
• บุคคลภายนอกซึ่งไม่ใช่ผู้รับคำสั่งทางปกครองอาจทราบคำสั่งได้ยาก แต่โดยหลักแล้วต้องยื่นคำร้องภายใน 90 วันนับแต่วันที่ทราบคำสั่งทางปกครอง (พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 27 (행정심판법 제27조); คำพิพากษาศาลฎีกา ลงวันที่ 24 พฤษภาคม 2002 คดีหมายเลข 2000두3641)
• หากหน่วยงานทางปกครองแจ้งกำหนดเวลาคลาดเคลื่อนว่ายาวกว่ากำหนดตามกฎหมาย การยื่นอุทธรณ์ภายในระยะเวลาที่แจ้งไว้โดยคลาดเคลื่อนอาจถือว่ายื่นภายในกำหนดเวลาได้ อย่างไรก็ตาม หลักเกณฑ์นี้เกี่ยวกับกำหนดเวลายื่นอุทธรณ์ทางปกครอง (พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 27 วรรค 5 (행정심판법 제27조 제5항))
• ไม่ได้พิจารณาจากชื่อเอกสารหรือหน่วยงานที่ยื่นเพียงอย่างเดียว หากเนื้อหาแสดงเจตนาขอให้เพิกถอนหรือแก้ไขคำสั่งทางปกครอง ก็อาจตีความได้ว่าเป็นคำร้องอุทธรณ์ทางปกครอง (คำพิพากษาศาลฎีกา ลงวันที่ 1 มิถุนายน 2007 คดีหมายเลข 2005두11500)
• คำวินิจฉัยที่รับคำร้องมีผลผูกพันหน่วยงานทางปกครองและหน่วยงานทางปกครองที่เกี่ยวข้อง แต่ไม่ได้มีผลเป็นที่สุดเด็ดขาดเช่นเดียวกับคำพิพากษาของศาล (พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 49 (행정심판법 제49조); คำพิพากษาศาลฎีกา ลงวันที่ 27 พฤศจิกายน 2015 คดีหมายเลข 2013다6759)

คำถามที่พบบ่อย

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

• พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 3 (행정심판법 제3조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 5 (행정심판법 제5조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 23 (행정심판법 제23조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 24 (행정심판법 제24조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 27 (행정심판법 제27조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 28 (행정심판법 제28조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 49 (행정심판법 제49조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการพิจารณาอุทธรณ์ทางปกครอง มาตรา 58 (행정심판법 제58조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการฟ้องคดีปกครอง มาตรา 2 (행정소송법 제2조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการฟ้องคดีปกครอง มาตรา 18 (행정소송법 제18조)
• พระราชบัญญัติว่าด้วยการฟ้องคดีปกครอง มาตรา 20 (행정소송법 제20조)
• พระราชบัญญัติพื้นฐานภาษีแห่งชาติ มาตรา 56 (국세기본법 제56조)
• พระราชบัญญัติศุลกากร มาตรา 120 (관세법 제120조)
• พระราชบัญญัติข้าราชการพลเรือนแห่งชาติ มาตรา 16 (국가공무원법 제16조)
• พระราชบัญญัติข้าราชการพลเรือนส่วนท้องถิ่น มาตรา 20-2 (지방공무원법 제20조의2)

ข้อควรระวัง

• ต้องตรวจสอบกำหนดเวลา 90 วันและ 180 วันแยกจากกัน และแม้ยื่นอุทธรณ์ทางปกครองหลังพ้นกำหนดเวลาแล้ว กำหนดเวลาฟ้องคดีเกี่ยวกับคำสั่งทางปกครองเดิมก็อาจไม่เริ่มนับใหม่
• การที่หน่วยงานทางปกครองไม่แจ้งข้อมูลหรือแจ้งข้อมูลผิดพลาด ไม่ได้ทำให้กำหนดเวลาโต้แย้งทุกประเภทขยายออกไป ควรตรวจสอบแยกกันว่ามีการแจ้งข้อมูลอะไรและใช้ขั้นตอนใด
• มีการอ้างถึงคำพิพากษาที่ระบุว่าไม่หักช่วงเวลาที่ระงับผลของคำสั่งทางปกครองออกจากกำหนดเวลายื่นอุทธรณ์ทางปกครอง
• กรณีบางประเภท เช่น คำสั่งเกี่ยวกับข้าราชการ อาจใช้กระบวนการร้องทุกข์หรือทบทวนใหม่และกำหนดเวลาแยกต่างหาก ซึ่งแตกต่างจากการอุทธรณ์ทางปกครองทั่วไป

กรณีปรึกษาที่ใช้อ้างอิง

คู่มือนี้ AI สรุปจากกรณีปรึกษาของสำนักงานช่วยเหลือทางกฎหมายเกาหลีต่อไปนี้ (ภาษาเกาหลี)

1. 행정심판의 청구기간 및 청구절차는 어떻게 되는지
2. 행정소송을 제기하기 전에 행정심판을 꼭 거쳐야 하는지
3. 공무원의 직위해제처분에 대한 불복절차
4. 행정심판 제기기간의 기산점
5. 행정심판청구의 적법 여부 및 행정심판 제기 없이 그 취소소송을 제기할 수 있는지 여부
6. 감액경정처분의 행정심판의 대상은 무엇인지
7. 취소소송 제기기간 도과 후에 행정청이 행정심판청구를 할 수 있다고 잘못 알렸다면 취소소송 가능한지
8. 재조사결정에 따른 심판청구기간 기산점
9. 학교폭력대책자치위원회의 회의록을 공개하라는 정보공개청구를 할 수 있는지 여부
10. 학교폭력 자치위원회가 개최된다는 사실이 가해 학생과 그 부모에게 하루 전에 통지가 이루어진 경우
11. 제3자효를 수반하는 행정행위 인용재결의 항고소송의 대상이 되는지 여부
12. 이의신청을 제기해야 하는데 ‘행정심판청구서’를 제출한 경우 선해되는지
13. 취소소송 제기기간 도과 이후 행정심판 청구하고 취소소송 제기 가능한지
14. 재결의 기속력
15. 제3자효 행정행위에 대한 행정심판의 청구기간
16. 행정심판 재결의 법률적 판단에 법원이 기속되는지
17. 제3자의 행정심판청구기간은 어떠한지
18. 대통령의 처분에 대하여도 행정심판을 청구할 수 있는지
19. 재결의 기속력
20. 재결고유의 위법 여부
21. 행정청이 심판청구 기간을 잘못 알린 경우 심판청구가능한지
22. 재결청이 국민정서를 근거로 원처분을 취소할 수 있는지
23. 행정절차상의 하자와 구제방안
24. 취지가 불명확한 행정심판청구서를 제출해도 행정심판으로 선해되는지
25. 행정처분 효력 정지 기간은 행정심판 청구기간에서 공제되는지