Zo‘ravonlik harakatlarini jazolash to‘g‘risidagi qonunni buzish bo‘yicha asosiy qo‘llanma
16 ta maslahat holatiga asoslangan · Yangilangan · Koreyscha asl matndan tarjima qilingan.
Zo‘ravonlik harakatlarini jazolash to‘g‘risidagi qonun bilan bog‘liq jazo xavfli buyumni olib yurish, jinoyatni birgalikda sodir etish, takroriylik, jinoiy tashkilot mavjudligi kabi aniq holatlarga qarab farq qiladi. Qonunning ayrim eski qoidalari Konstitutsiyaga zid deb topilganidan keyin bekor qilinganligi sababli, hodisa vaqtida amalda bo‘lgan qoidalarni hozirgi Jinoyat kodeksi qoidalaridan farqlash kerak.
Bir qarashda
Asosiy qoidalar
- Xavfli buyumni olib yurish deganda jinoyat sodir etilgan joyda undan foydalanish maqsadida buyumni tanada yoki tanaga yaqin joyda saqlash tushuniladi. Uni shunchaki uy ichida saqlash olib yurish hisoblanmaydi (Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 7-modda (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제7조), 2, 15 va 16-misollar).
- Olib yurish deb topilishi uchun xavfli buyumdan amalda foydalanilgan yoki jabrlanuvchi bu buyumni payqagan bo‘lishi shart emas. Biroq buyumni yonida saqlaganlikning o‘zi undan zo‘ravonlik jinoyatida foydalanish xavfi borligini taxmin qilishga asos bo‘lmaydi (Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 7-modda (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제7조), 2 va 10-misollar).
- Buyumning xavfliligi faqat uning turiga qarab belgilanmaydi; undan aniq qanday usulda va qanday vaziyatda foydalanilganda qarshi tomon yoki uchinchi shaxsning hayoti yoxud sog‘lig‘iga xavf tug‘dirishi mumkinligi baholanadi (4 va 9-misollar).
- Ikki yoki undan ortiq shaxs jinoyatni birgalikda sodir etishi uchun sheriklik munosabati va jinoyatni birgalikda amalga oshirish niyatining uyg‘unlashuvi talab etiladi. Oldindan ochiq til biriktirilmagan bo‘lsa ham, ketma-ket yoki yashirin ravishda yuzaga kelgan niyatlar uyg‘unligi bilvosita dalillar bilan aniqlansa, jinoyat birgalikda sodir etilgan deb topilishi mumkin (Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 2-modda 2-qismi (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제2항), 6-misol).
- Jinoiy tashkilot deganda jinoyat maqsadida doimiy ravishda birlashgan shaxslar guruhi tushuniladi. Eng kam darajadagi boshqaruv tizimi mavjud bo‘lsa, uning alohida nomi, nizomi yoki a’zolikka qabul qilish marosimi bo‘lishi shart emas. Mavjud tashkilot rahbariga aylanganlikning o‘zi yangi jinoiy tashkilot tuzilganini anglatmaydi (Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 4-modda (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제4조), 3 va 7-misollar).
- Takroriylik faqat bir turdagi jinoyatni qayta-qayta sodir etish bilan cheklanmaydi; qonunda sanab o‘tilgan zo‘ravonlik jinoyatlari bo‘yicha shakllangan doimiy moyillikni ham anglatishi mumkin. Takroriylik sudlanganlik, jinoyat sababi va usuli, jinoyatlar orasidagi vaqt kabi turli holatlar yig‘indisi asosida aniqlanadi. Takroriy jinoyatlarning bir necha turi yagona davomli jinoyat deb baholanishi ham mumkin (Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 2-modda 1-qismi (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제1항), 5 va 12-misollar).
- Jazoning huquqiy kuchi yo‘qolgach, tegishli sudlanganlik kelajak uchun hukmning huquqiy oqibatlarini yo‘qotadi. Shu sababli u misolda ko‘rib chiqilgan og‘irlashtiruvchi jazo shartidagi “ozodlikdan mahrum qilish jazosiga hukm qilingan holat”ga kirmasligi mumkin. Biroq shartli jazoni ijro etmaslikning bekor qilingan-qilinmaganligi va boshqa aniq holatlar ham tekshirilishi kerak (Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 2-modda 3-qismi (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제3항), 1-misol).
- Xavfli buyumni olib yurib tajovuz, tahdid yoki mol-mulkka zarar yetkazilgan holatlarda, ilgari Zo‘ravonlik harakatlarini jazolash to‘g‘risidagi qonunning tegishli qoidalari tatbiq etilgan bo‘lsa ham, bu qoidalar Konstitutsiyaga zid deb topilib bekor qilinganidan keyin misollarda tushuntirilgan Jinoyat kodeksidagi og‘irlashtiruvchi holatlarga oid maxsus qoidalar qo‘llanadi (4, 8, 9, 10 va 14-misollar).
Ko‘p beriladigan savollar
Q. Pichoq jinoyatni sodir etishda amalda ishlatilmagan yoki jabrlanuvchi undan bexabar bo‘lgan taqdirda ham jazo qo‘llanishi mumkinmi?
Agar jinoyat sodir etilgan joyda jinoyatni sodir etishda foydalanish maqsadida pichoq kabi xavfli buyum olib yurilgan yoki yonida saqlangan bo‘lsa, jabrlanuvchi bundan xabardor bo‘lmagan yoki buyum amalda ishlatilmagan taqdirda ham bu olib yurish deb baholanishi mumkin. Biroq jinoyatga aloqasi bo‘lmagan holda tasodifan yonida bo‘lgan buyumlar bunga kirmaydi.
Q. O‘zimni yoki oilamni himoya qilish uchun mashinada pichoq olib yursam ham jazolanishim mumkinmi?
Misolda zo‘ravonlik jinoyatida ishlatilishi mumkin bo‘lgan pichoq kabi xavfli buyumni uzrli sababsiz olib yurish, hatto o‘zini va oilasini himoya qilish maqsadi ko‘rsatilgan bo‘lsa ham, xavfli buyumni olib yurish jinoyatini tashkil qilishi mumkinligi tushuntiriladi. Biroq xavfli buyumning yonida bo‘lganining o‘ziyoq undan jinoyatda foydalanish xavfini avtomatik ravishda tasdiqlamaydi, shu sababli olib yurish maqsadi va vaziyat kabi aniq holatlar tekshiriladi.
Q. Xavfli buyumni faqat uyda saqlash ham “olib yurish” hisoblanadimi?
Faqat yashab turgan joyida xavfli buyumni saqlaganlikning o‘zi misolda nazarda tutilgan “olib yurish” hisoblanmaydi. Olib yurish deganda jinoyat sodir etilgan joyda foydalanish maqsadida buyumni tanada yoki tanaga yaqin joyda saqlash tushuniladi.
Q. Avtomobil yoki o‘t o‘chirgich ham xavfli buyum bo‘lishi mumkinmi?
Buyumning xavfliligi ijtimoiy nuqtayi nazardan, undan amalda qanday usulda va qanday vaziyatda foydalanilganda odamning hayoti yoki sog‘lig‘iga xavf tug‘dirishi mumkinligiga qarab baholanadi. Avtomobil odamga zarar yetkazish yoki mol-mulkni shikastlash uchun ishlatilsa, xavfli buyum bo‘lishi mumkin. Biroq o‘t o‘chirgich uloqtirilgan misolda, u muayyan shaxsga qaratilmagani va hech kim jarohatlanmagani kabi bir qancha holatlar inobatga olinib, og‘irlashtiruvchi holatdagi tajovuz jinoyati tarkibi mavjudligini aniqlash qiyin deb topilgan.
Q. Bir joyda bir necha kishi birovni ursa, ularning barchasi birgalikda jinoyat sodir etganlik uchun jazolanadimi?
Bir joyda bo‘lganlikning o‘zi birgalikda jinoyat sodir etilganini anglatmaydi. Sheriklik munosabati — ya’ni bir-birining jinoyatini anglash va bundan foydalanish — hamda jinoyatni birgalikda amalga oshirish niyatining uyg‘unlashuvi zarur. Oldindan til biriktirilmagan degan vaj ham bilvosita dalillar va boshqa holatlar asosida baholanishi mumkin.
Q. Jinoiy tashkilot deb topilishi uchun uning nomi yoki a’zolikka qabul qilish marosimi bo‘lishi shartmi?
Jinoiy guruh deb topilishi uchun albatta tashkilot nomi yoki nizomi aniq bo‘lishi, yoxud ta’sis yig‘ilishi yoki a’zolikka qabul qilish marosimi o‘tkazilishi shart emas. Muhimi, jinoyatni birgalikda sodir etish maqsadida doimiy birlashganlik va tartibni saqlash uchun eng kam darajadagi boshqaruv tizimi mavjudligidir.
Q. Mavjud tashkilot rahbari almashsa, yangi jinoiy tashkilot tuzilgan hisoblanadimi?
Rahbarning almashgani yoki tashkilot faoliyati faollashgani bilangina yangi jinoiy tashkilot tuzilgan deb qat’iy xulosa qilib bo‘lmaydi. Buning uchun avvalgi tashkilot tarqatib yuborilganidan so‘ng u qayta tuzilishi yoki ajralish, qo‘shib olish, birlashtirish kabi o‘zgarishlar natijasida avvalgi tashkilot bilan aynanligi bo‘lmagan alohida tashkilotga aylanishi kerak.
Q. Ilgari ozodlikdan mahrum qilish jazosiga hukm qilinganlik haqidagi ma’lumot jazo huquqiy kuchini yo‘qotganidan keyin ham zo‘ravonlik harakatlarini jazolash to‘g‘risidagi qonun bo‘yicha og‘irlashtiruvchi holat sifatida hisobga olinadimi?
Misolda jazo huquqiy kuchini yo‘qotganidan keyin avvalgi sudlanganlik tegishli og‘irlashtiruvchi jazo qoidasidagi “ozodlikdan mahrum qilish jazosiga hukm qilingan holat” deb hisoblanmasligi tushuntiriladi. Biroq muayyan holatlarda, masalan, jazoni shartli ijro etmaslik belgilangan muddatidan oldin bekor qilingan yoki shartli hukm bekor etilgan-etilmaganiga qarab xulosa o‘zgarishi mumkin.
Q. Xavfli buyumni olib yurib tajovuz qilish hozir ham Zo‘ravonlik harakatlarini jazolash to‘g‘risidagi qonun bo‘yicha og‘irlashtirilgan tartibda jazolanadimi?
Misolga ko‘ra, ilgari xavfli buyumni olib yurib tajovuz qilish kabi holatlarga tatbiq etilgan Zo‘ravonlik harakatlarini jazolash to‘g‘risidagi qonunning 3-moddasi 1-qismi Konstitutsiyaga zid deb topilganidan keyin bekor qilingan. Misollarda keyinchalik tegishli Jinoyat kodeksi qoidalari — masalan, og‘irlashtiruvchi holatdagi tajovuz, og‘irlashtiruvchi holatdagi tahdid yoki og‘irlashtiruvchi holatdagi mol-mulkka zarar yetkazish qoidalari — qo‘llanishi tushuntiriladi. Shu sababli hodisa sodir bo‘lgan vaqt va jinoyatning aniq turini farqlab tekshirish kerak.
Tegishli qonunlar
- Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 2-modda 1-qismi (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제1항)
- Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 2-modda 2-qismi (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제2항)
- Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 2-modda 3-qismi (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제3항)
- Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 3-modda 1-qismi (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제3조 제1항)
- Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 3-modda 4-qismi (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제3조 제4항)
- Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 4-modda (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제4조)
- Zo‘ravonlik harakatlari va boshqalarni jazolash to‘g‘risidagi qonun, 7-modda (폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제7조)
- Jinoyat kodeksi, 35-modda (형법 제35조)
- Jinoyat kodeksi, 260-modda 1-qismi (형법 제260조 제1항)
- Jinoyat kodeksi, 261-modda (형법 제261조)
- Jinoyat kodeksi, 283-modda 1-qismi (형법 제283조 제1항)
- Jinoyat kodeksi, 320-modda (형법 제320조)
- Jinoyat kodeksi, 366-modda (형법 제366조)
- Jinoyat kodeksi, 369-modda 1-qismi (형법 제369조 제1항)
- Jazoning huquqiy kuchini yo‘qotishi va boshqalar to‘g‘risidagi qonun, 7-modda 1-qismi 2-bandi (형의 실효 등에 관한 법률 제7조 제1항 제2호)
E’tibor bering
- Buyumning xavfli ekanligi yoki uni olib yurish holati bor-yo‘qligini faqat buyum turiga qarab aniqlamaslik kerak; uni yonida saqlash maqsadi, joylashuvi va foydalanilgan vaziyat kabi aniq holatlar ham birgalikda ko‘rib chiqilishi lozim.
- Misolda Zo‘ravonlik harakatlarini jazolash to‘g‘risidagi qonundagi ayrim og‘irlashtiruvchi jazo qoidalari Konstitutsiyaga zid deb topilganidan keyin bekor qilinganligi qayd etilgan. Eski qoidalarni hozirgi Jinoyat kodeksi qoidalari bilan chalkashtirmaslik uchun hodisa sodir bo‘lgan vaqtni tekshirish kerak.
- Avvalgi sudlanganlikning og‘irlashtiruvchi jazo uchun hisobga olinishi nafaqat jazoning huquqiy kuchini yo‘qotganiga, balki shartli jazoni ijro etmaslikning bekor qilinganiga yoki shartli hukmning bekor etilganiga va boshqa alohida holatlarga ham bog‘liq bo‘lishi mumkin.
- Misoldagi xulosalar keltirilgan faktlarga asoslanadi. Haqiqiy ishda jinoyatning sodir etilish tafsilotlari, dalillar va boshqa aniq holatlarga qarab baho o‘zgarishi mumkin.
Manba holatlar
Ushbu qo‘llanma quyidagi Koreya yuridik yordam korporatsiyasi holatlari (koreys tilida) asosida AI tomonidan tuzilgan.
- 형이 실효된 경우, 그 전과를 폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제3항의 ‘징역형을 받은 경우’라고 할 수 있는지
- 자신 및 가족을 지키기 위하여 사시미칼 등을 휴대하는 경우에도 폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제7조에 해당되는지 여부
- 폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제4조의 ‘범죄단체’의 의미
- 경륜장 사무실에서 술에 취해 소란을 피우면서 ‘소화기’를 집어던진 경우 특수폭행죄가 성립하는지
- 폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제1항에서 정한 ‘상습’의 의미 및 상습성 유무를 판단하는 기준
- 폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제2조 제2항에서 정한 ‘2인 이상이 공동하여 상해 또는 폭행의 죄를 범한 때’의 의미
- 기존의 범죄단체를 이용하여 새로운 범죄단체를 구성하였다고 하기 위한 요건
- 수인이 흉기를 휴대하여 타인의 건조물에 침입하기로 공모한 후 일부만이 건조물에 들어간 경우, 특수주거침입죄에 해당하는지
- 자동차가 '위험한 물건'에 해당하는지
- 범행 현장에서 범행에 사용하려는 의도로 흉기 등 위험한 물건을 소지하거나 몸에 지닌 경우에도 위험한 물건의 “휴대”에 해당하는...
- ‘다중의 위력’의 의미
- ‘상습성’을 구성하는 범죄행위의 범위 및 상습폭력범죄의 죄수 관계
- 폭력행위 등 처벌에 관한 법률 제3조 제4항에 의한 가중처벌 규정 및 형법상 누범 규정의 중복 적용 여부
- 흉기 기타 위험한 물건을 휴대하여 형법상 폭행죄, 협박죄, 재물손괴죄를 범한 경우 폭력행위 등 처벌에 관한 법률이 적용되는지
- 우범자의 기준
- 위험한 물건을 자기가 기거하는 장소에 보관한 것만으로 폭력행위등처벌에관한법률 제7조 소정의 위험한 물건의 “휴대”에 해당하는지...
Bu Koreya huquqi haqida umumiy ma’lumot, sizning holatingiz uchun yuridik maslahat emas. Advokat yoki Koreya yuridik yordam korporatsiyasiga murojaat qiling (Koreyada 132).