Câu chuyện của chị Yen Nguyen: Khi 'Đối tác' gặp rủi ro

Yen Nguyen là một giảng viên thỉnh giảng đầy nhiệt huyết tại một trường đại học lớn ở Seoul. Suốt 3 năm qua, chị đều đặn đến giảng đường mỗi tuần theo lịch trình cố định của khoa, sử dụng giáo trình được phê duyệt và thực hiện đầy đủ các khâu từ chấm bài đến quản lý chuyên cần của sinh viên. Chị Yen luôn coi mình là một phần của ngôi trường, nhưng trong hồ sơ của văn phòng nhà trường, chị chỉ được xem là một 'đối tác cung cấp dịch vụ giảng dạy' theo hợp đồng thỉnh giảng hàng năm.

Mọi chuyện trở nên phức tạp khi Cơ quan Phúc lợi Lao động Hàn Quốc yêu cầu nhà trường phải đóng phí Bảo hiểm Bồi thường Tai nạn Lao động (Industrial Accident Compensation Insurance) cho toàn bộ đội ngũ giảng viên thỉnh giảng. Nhà trường kịch liệt phản đối, lập luận rằng chị Yen và các đồng nghiệp không có lương cơ bản cố định, không bị khấu trừ thuế thu nhập từ lương mà chỉ đóng thuế thu nhập kinh doanh, và quan hệ làm việc chỉ mang tính tạm thời.

Chị Yen đứng giữa ngã ba đường: Nếu chị không phải là 'người lao động', chị sẽ không được hưởng các quyền lợi bảo hiểm khi không may xảy ra tai nạn trên đường đi làm hoặc tại giảng đường. Liệu sự tự do tương đối trong giảng dạy có khiến chị mất đi tư cách người lao động hợp pháp?

Câu hỏi pháp lý trọng tâm

Câu hỏi đặt ra là: Giảng viên thỉnh giảng tại các trường đại học, những người nhận thù lao dựa trên số giờ dạy thực tế và không có lương cố định, có được công nhận là 'người lao động' theo Luật Tiêu chuẩn Lao động Hàn Quốc hay không?

Quy định của Pháp luật Hàn Quốc

Theo Luật Tiêu chuẩn Lao động Hàn Quốc, định nghĩa về người lao động không phụ thuộc vào tên gọi của hợp đồng mà dựa trên bản chất của công việc.

Luật Tiêu chuẩn Lao động, Điều 2, Khoản 1, Điểm 1: 'Người lao động' là người cung cấp lao động cho một doanh nghiệp hoặc nơi làm việc vì mục đích tiền lương, bất kể loại hình công việc nào.

Để xác định một người có phải là người lao động hay không, tòa án xem xét 'mối quan hệ lệ thuộc'. Các tiêu chí chính bao gồm:

  • Nội dung công việc do người sử dụng lao động quyết định.
  • Chịu sự quản lý của quy chế nhân sự hoặc nội quy lao động.
  • Thời gian và địa điểm làm việc do người sử dụng lao động chỉ định và bị ràng buộc bởi đó.
  • Không thể thuê người khác thay thế công việc của mình.
  • Tính chất của thù lao là để đáp lại chính sức lao động đã bỏ ra.

Cách tiếp cận của Tòa án Hàn Quốc

Tòa án Tối cao Hàn Quốc có quan điểm rất nhất quán và bảo vệ quyền lợi người lao động trong vấn đề này. Tòa án nhấn mạnh rằng ngay cả khi hợp đồng được ký dưới hình thức 'hợp đồng dịch vụ' hoặc 'hợp đồng thỉnh giảng', nếu trong thực tế có sự chỉ đạo và giám sát của trường, thì người đó vẫn là người lao động.

Đối với giảng viên thỉnh giảng, tòa án ghi nhận rằng họ phải dạy theo thời khóa biểu của trường, tại phòng học do trường chỉ định, và thực hiện các nhiệm vụ hành chính như ra đề thi, coi thi, chấm điểm theo quy chế học vụ. Đây chính là bằng chứng của sự lệ thuộc về mặt tổ chức và công việc.

Áp dụng luật vào trường hợp của chị Yen Nguyen

Xét trường hợp của chị Yen Nguyen, mặc dù nhà trường cho rằng chị không có lương cố định và không đóng thuế thu nhập từ lương, nhưng các yếu tố thực tế lại chứng minh điều ngược lại:

  1. Sự chỉ đạo: Chị Yen phải nộp kế hoạch giảng dạy, quản lý chuyên cần và thực hiện chấm điểm theo đúng lịch trình và quy định của trường.
  2. Tính không thể thay thế: Chị Yen không thể tự ý thuê một người khác đến dạy thay mình nếu không có sự đồng ý của trường.
  3. Kỷ luật và kiểm soát: Nếu chị vi phạm quy định hoặc làm ảnh hưởng đến uy tín nhà trường, chị có thể bị chấm dứt hợp đồng thỉnh giảng — một hình thức tương đương với sa thải đối với giảng viên cơ hữu.

Vì vậy, việc chị nhận thù lao theo giờ (số giờ dạy nhân với đơn giá) chỉ là hình thức trả lương, không làm thay đổi bản chất chị đang cung cấp lao động trong mối quan hệ lệ thuộc.

Kết luận: Kết quả cho chị Yen và lời khuyên cho bạn

Cuối cùng, cơ quan chức năng và tòa án sẽ xác định chị Yen Nguyen là người lao động theo Luật Tiêu chuẩn Lao động. Nhà trường có nghĩa vụ phải đóng phí bảo hiểm tai nạn lao động cho chị. Điều này đảm bảo rằng nếu chị gặp rủi ro trong quá trình làm việc, chị sẽ nhận được sự bảo vệ từ lưới an sinh xã hội của Hàn Quốc.

Lời khuyên thực tế cho giảng viên thỉnh giảng:

  • Lưu giữ hồ sơ: Hãy giữ lại tất cả các email chỉ đạo từ khoa, lịch trình giảng dạy, và các yêu cầu về quản lý học vụ để làm bằng chứng về sự chỉ đạo của trường.
  • Đừng quá lo lắng về hình thức thuế: Việc bạn đóng thuế thu nhập kinh doanh (3.3%) thay vì thuế thu nhập từ lương không phải là yếu tố quyết định để phủ nhận tư cách người lao động của bạn.
  • Kiểm tra quyền lợi: Nếu gặp tai nạn lao động, hãy mạnh dạn yêu cầu quyền lợi bảo hiểm ngay cả khi nhà trường khẳng định bạn không phải là nhân viên chính thức.

** *Bài viết này mang tính chất tham khảo pháp lý chung. Nếu bạn gặp tình huống cụ thể, hãy tham vấn ý kiến của luật sư chuyên về luật lao động để được hỗ trợ tốt nhất.